İnternetten kartla ödeme almak istiyorsanız bir sanal POS'a ihtiyacınız var. Ama "sanal POS" denince akla gelen sorular çok: Cihaz mı, uygulama mı? Bankadan mı alınır, ödeme kuruluşundan mı? Şirket şart mı, komisyon ne kadar, para hesaba ne zaman geçer? Bu rehber bu soruları sırayla cevaplıyor.
Kısa cevap: Sanal POS, internet sitenizde ya da ödeme bağlantısıyla kartlı ödeme almanızı sağlayan bir yazılım hizmetidir; fiziksel bir cihaz değildir. Bir bankadan ya da TCMB lisanslı bir ödeme kuruluşundan alınır. Başvuru için genellikle vergi kaydı, imza sirküleri ya da beyannamesi, işletme adına banka hesabı ve yasal metinleri eksiksiz bir internet sitesi istenir. Maliyeti; işlem başına komisyon, taksit vade farkı ve paranın hesaba geçme süresine (valör) göre değişir.
Sanal POS Nedir?
Sanal POS (virtual POS), kartla ödemeyi fiziksel bir cihaz olmadan, internet üzerinden almanızı sağlayan ödeme altyapısıdır. Müşteri kart bilgilerini sitenizdeki ödeme ekranına girer, ödeme bankaya iletilir, onaylanınca tutar sizin hesabınıza aktarılır. Bir ödeme şu adımlardan geçer:
- Müşteri ödeme sayfasında kart bilgilerini girer.
- 3D Secure adımında kartın bankası, müşteriye SMS ya da mobil uygulama ile doğrulama gönderir.
- Kartın bankası ödemeyi onaylar ya da reddeder.
- Onaylanan tutar, anlaştığınız süre sonunda (valör) hesabınıza geçer.
Ödeme reddedildiğinde dönen kodun ne anlama geldiğini sanal POS hata kodları aracımızdan sorgulayabilirsiniz.
Sanal POS ile POS Cihazı Arasındaki Fark
"Sanal POS cihazı" diye sık aranıyor, ama sanal POS bir cihaz değildir. Farklar şöyle:
| Sanal POS | Fiziksel POS cihazı | |
|---|---|---|
| Nerede kullanılır? | İnternet sitesi, ödeme bağlantısı, uygulama | Mağaza, kasa, kapıda teslimat |
| Kart nasıl okunur? | Müşteri kart bilgilerini kendisi girer | Kart cihaza takılır ya da temassız okutulur |
| Doğrulama | 3D Secure (SMS ya da uygulama onayı) | Kart şifresi (PIN) |
| Donanım | Gerekmez | Cihaz ya da yazarkasa POS gerekir |
Telefonu POS cihazına çeviren uygulamalar (SoftPOS) ise yüz yüze satış içindir; internet satışında kullanılan sanal POS'un yerini tutmaz.
Sanal POS Türleri
- 3D Secure sanal POS: Her ödemede kart sahibinden ek doğrulama alınır. E-ticarette standart budur; sahte kart kullanımına karşı en güvenli yöntemdir. Ayrıntılar 3D Secure yazımızda.
- 2D (3D'siz) sanal POS: Ek doğrulama olmadan ödeme alınır. Ödeme adımı kısalır ama sahte işlem riski ve itiraz durumunda sorumluluk satıcıda kalır. Bu yüzden bankalar ve ödeme kuruluşları 2D yetkiyi ancak satıcıyı değerlendirdikten sonra verir.
- Ödeme bağlantısı (link ile ödeme): Siteniz olmadan, müşteriye WhatsApp ya da e-postayla bir ödeme bağlantısı gönderirsiniz. Sosyal medyadan satış yapanlar için pratiktir.
- Mail order: Müşterinin yazılı onayıyla kart bilgisini sizin girdiğiniz yöntem. Nasıl açıldığını mail order yazımızda anlattık.
Banka Sanal POS'u mu, Ödeme Kuruluşu mu?
Sanal POS iki yerden alınır: doğrudan bir bankadan ya da bankalarla çalışan bir ödeme kuruluşundan.
| Banka sanal POS'u | Ödeme kuruluşu | |
|---|---|---|
| Başvuru | Şube ya da ticari bankacılık üzerinden, değerlendirme süreci daha uzun | Çoğunlukla internetten, daha hızlı |
| Kimler için uygun? | Belirli bir ciroya ulaşmış işletmeler | Yeni başlayanlar ve küçük işletmeler |
| Taksit | Genellikle o bankanın kart ailesinde | Genellikle birçok kart ailesinde birden |
| Komisyon | Hacim arttıkça pazarlık payı vardır | Hazır tarifeler; kurulum kolaylığı karşılığında |
| Denetleyen kurum | BDDK | TCMB (ödeme ve elektronik para kuruluşları) |
Yeni başlayan bir satıcı için ödeme kuruluşu çoğunlukla daha hızlı yoldur. Ciro büyüdükçe bir banka sanal POS'u eklemek ve iki altyapıyı birlikte kullanmak, komisyon pazarlığında elinizi güçlendirir.
Sanal POS Nasıl Alınır? Başvuru Adımları
- Vergi kaydınızı hazırlayın. Sanal POS işletme adına açılır; şahıs şirketi yeterlidir.
- Sitenizi başvuruya hazır hâle getirin. Bankalar ve ödeme kuruluşları başvuruda sitenizi inceler (aşağıdaki listeye bakın).
- Başvuruyu yapın ve belgeleri iletin. Ödeme kuruluşlarında başvuru internetten, bankalarda şube ya da müşteri temsilcisi üzerinden yapılır.
- Sözleşmeyi imzalayın. Komisyon, valör (paranın hesaba geçme süresi) ve taksit koşulları burada belirlenir; imzalamadan önce mutlaka okuyun.
- Sitenize bağlayın. Size verilen API bilgilerini e-ticaret altyapınıza girersiniz; hazır entegrasyonu olan bir altyapıda bu birkaç dakikalık iştir.
- Test ödemesi yapın. Küçük bir tutarla gerçek bir ödeme deneyip iade ederek akışı kontrol edin.
Sanal POS başvurusunda istenen belgeler
- Vergi levhası
- İmza beyannamesi (şahıs şirketi) ya da imza sirküleri (şirket)
- Kimlik belgesi; şirketlerde ticaret sicil gazetesi
- İşletme adına açılmış banka hesabının IBAN'ı
- Faaliyetinize göre oda kayıt belgesi
İstenen belgeler kuruma göre değişebilir; kesin listeyi başvurduğunuz kurum bildirir.
Sitenizin başvurudan önce hazır olması gerekenler
- SSL sertifikası (adres çubuğunda kilit simgesi)
- Mesafeli satış sözleşmesi, ön bilgilendirme formu, KVKK aydınlatma metni ve iade koşulları
- Görünür iletişim bilgileri: unvan, adres, telefon, e-posta
- Fiyatı ve açıklaması belli ürünler; "yakında" sayfası olan bir site çoğu zaman onaylanmaz
Yasal metinlerin neler olduğunu e-ticarette hukuki zorunluluklar yazımızda anlattık.
Bireysel (Şirketsiz) Sanal POS Olur mu?
Bankalar sanal POS'u yalnızca işletmelere verir. Bazı ödeme kuruluşları şirketi olmayan kişilere de sınırlı hesaplar açabilir; koşulları kuruluşa göre değişir. Ancak ödeme altyapısının şirketsiz hesap açması, satışın vergi açısından serbest olduğu anlamına gelmez: düzenli satış yapıyorsanız vergi kaydı gerekir. Evde kendi ürettiğiniz ürünleri satıyorsanız esnaf muafiyeti bir seçenektir. Hangi yolun size uyduğunu şirketsiz internetten satış rehberimizde anlattık.
Sanal POS Komisyonu ve Maliyeti
Sanal POS'un maliyeti tek bir orandan ibaret değildir. Teklifleri karşılaştırırken şu kalemlere bakın:
| Kalem | Ne demek? |
|---|---|
| İşlem komisyonu | Her başarılı ödemeden kesilen yüzde |
| Taksit vade farkı | Taksitli satışta ek maliyet; müşteriye yansıtılabilir ya da satıcı üstlenebilir |
| Valör (bloke süresi) | Paranın hesabınıza geçme süresi; süre kısaldıkça komisyon genellikle artar |
| Sabit ücretler | Varsa kurulum, aylık ya da yıllık hizmet bedeli |
| İade ve itiraz | İade edilen ve itiraz edilen (chargeback) işlemlerin maliyeti |
Örnek: 1.000 TL'lik tek çekim bir satışta komisyonunuz %2,5 ise 25 TL kesilir ve hesabınıza 975 TL geçer. Aynı satış 6 taksitle yapılır ve vade farkını siz üstlenirseniz kesinti büyür. Bu yüzden taksitli fiyatınızı belirlemeden önce kendi oranlarınızla taksit komisyonu hesaplama aracında hesap yapın. Oranlar sözleşmenize göre değişir; buradaki rakam örnektir. Taksiti sitenizde nasıl açacağınızı taksit satışı yazımızda anlattık.
Güvenilir Sanal POS Nasıl Seçilir?
"En iyi" sanal POS işletmeden işletmeye değişir; ama güvenilir bir sağlayıcıda olması gerekenler bellidir:
- Lisans: Banka ya da TCMB lisanslı bir ödeme kuruluşu olmalı. Lisanslı ödeme kuruluşlarının güncel listesi TCMB'nin internet sitesinde yayınlanır.
- 3D Secure desteği: Varsayılan olarak açık olmalı.
- PCI DSS uyumu: Kart verisini saklayan ve işleyen tarafın uluslararası kart güvenliği standardına uygun olması.
- Şeffaf ücret tablosu: Komisyon, taksit, valör ve sabit ücretler yazılı olarak verilmeli.
- Altyapınızla hazır entegrasyon: Kendi yazılımcınız olmadan bağlanabilmeli.
- Destek ve iade süreci: Başarısız ödeme, iade ve itirazda kime, nasıl ulaşacağınız belli olmalı.
Fenikya'da Sanal POS
Fenikya'da iyzico ve TAMİ sanal POS bağlantıları hazır gelir: API bilgilerinizi panele girersiniz, 3D Secure ile kartlı ödeme ve taksit sitenizde çalışmaya başlar. Yanına havale/EFT ve kapıda ödeme eklenebilir. Kendi anlaşmalı POS'unuzu bağlamak isterseniz destek ekibimiz kurulumda yardımcı olur. Fenikya satışlarınızdan komisyon almaz; yalnızca ödeme kuruluşunun kendi komisyonu kesilir. 14 gün ücretsiz deneyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
POS ne demek?
POS, İngilizce "point of sale" yani satış noktası kelimelerinin kısaltmasıdır. Günlük dilde kartla ödeme alınan cihaz ya da sistem için kullanılır. Sanal POS ise bu işi internet üzerinden yapan yazılımdır.
Sanal POS ücretli mi?
Çoğu sağlayıcıda kurulum ücretsizdir; maliyet her başarılı ödemeden kesilen komisyondan oluşur. Bazı sağlayıcılar ayrıca aylık ya da yıllık hizmet bedeli alabilir. Sözleşmedeki tüm ücretleri yazılı olarak isteyin.
2D POS nedir?
3D Secure doğrulaması olmadan ödeme alan sanal POS'tur. Ödeme daha hızlı tamamlanır ama sahte kart kullanımında sorumluluk satıcıya geçer. Bu yetki genellikle satıcı değerlendirildikten sonra verilir.
Sanal POS kaç günde alınır?
Ödeme kuruluşlarında belgeler ve site hazırsa süreç genellikle birkaç iş günü sürer. Bankalarda değerlendirme daha uzun olabilir. Eksik yasal metin ya da ürünsüz site başvurunun en sık geri dönme nedenidir.
Sanal POS'tan para ne zaman hesaba geçer?
Sözleşmenizdeki valör süresine bağlıdır. Ertesi gün ödeme mümkün olduğu gibi daha uzun bloke süreleri de vardır; süre uzadıkça komisyon genellikle düşer.
Hangi sanal POS daha iyi?
Tek bir doğru cevap yok. Yeni başlıyorsanız hızlı başvuru ve hazır entegrasyon önemlidir; ciro büyüdükçe komisyon ve valör koşulları öne çıkar. Yukarıdaki güvenilirlik ölçütlerini karşılayan sağlayıcılardan teklif alıp toplam maliyeti karşılaştırın.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır. Komisyon, valör ve başvuru koşulları sağlayıcıya ve sözleşmeye göre değişir; kesin bilgiyi başvurduğunuz kurumdan alın.
